Kópnesbraut 12, Hólmavík

Heiti: Í Dal – Dalur - Dalurinn - Hús Gunnlaugs Magnússonar

Byggingarár: 1936 ?

Upphafleg notkun: Íbúðarhús

Fyrsti eigandi: Sigurgeir Áskelsson og Ólöf Gestsdóttir

Aðrir eigendur:

? : Gunnlaugur Magnússon og María Árnadóttir

? : Guðfinnur Sveinsson og Þórunn Benediktsdóttir

? : Gunnar Jóhannsson

? : Ásta Bjarnadóttir og Margeir Steinþórsson

Upphafleg staðsetning: Í Dal, Selströnd, á milli Hafnarhólma og Gautshamars

Flutt: 1948 að Kópnesbraut 12, Hólmavík

Hvernig flutt: Fleytt sjóleiðis, dregið af bát

Saga:

Í drögum af húsakönnun sem gerð var á Hólmavík um 2000 kemur fram að húsið sem nú stendur við Kópnesbraut 12 á Hólmavík sé byggt árið 1948 og að því hafi verið fleytt frá Selströnd. Í fasteignaskrá er húsið hins vegar sagt byggt árið 1936.¹ Verið getur að það sé upphaflegt byggingarár hússins á Selströnd en það hafi verið flutt 1948.

Það var Sigurgeir Áskelsson (1901-1975) frá Bassastöðum sem byggði húsið í Dal. Það stóð upp af Helganesi á milli Gautshamars og Hafnarhólms. Hann reri á eigin trillu, en var víða þekktur fyrir gúmmískó sem hann gerði og losuðu menn við sauðskinnsskóna. Eiginkona hans var Ólöf Gestsdóttir (1907-1997).²

Það voru hjónin Gunnlaugur Magnússon (1920-2008) og María Árnadóttir (1922-1975) sem fluttu húsið með sér þegar þau fluttust til Hólmavíkur frá Dal á Selströnd. Húsið var flutt sjóleiðis aftan í bát, með aðstoð Árna Andréssonar (1895-1964), föður Maríu, en segja má að hafi sérhæft sig í þess konar húsaflutningum. Um svipað leyti flutti hann sitt eigið hús frá Gautshamri til Hólmavíkur og varð það hús skráð að Hafnarbraut 7. Hann hafði einnig flutt hús frá Drangsnesi að Gautshamri árið 1929.³

Sagan segir að Gunnlaugur hafi staðið í eldhúsinu og bakað pönnukökur á meðan húsið fór í sjóferð sína.⁴

„Gunnlaugur fluttist fljótlega til Akraness. Guðfinnur Sveinsson og Þórunn Benediktsdóttir bjuggu næst í húsinu fá ár, síðar Gunnar Jóhannsson og loks Ásta Bjarnadóttir og Margeir Steinþórsson.“⁵

Kópnesbraut 12, Hólmavík, júlí 2023. Ljósm.: Ja.is.

Leitarorð: Strandir – Steingrímsfjörður

Höfundur: Guðlaug Vilbogadóttir.
Síðast uppfært 1. desember, 2025

Heimildaskrá

1
Arinbjörn Vilhjálmsson (2000). Húsakönnun Hólmavíkur. Handrit. Sótt 27. nóvember 2025 af https://husaskraning.minjastofnun.is/Husakonnun_257.pdf; Húsnæðis- og mannvirkjastofnun. Fasteignaskrá. Sótt 28. nóvember 2025 af https://hms.is/fasteignaskra.
2
Guðmundur Guðni Guðmundsson (1987, 1. júní). Hamarsbæli, bls. 116. Strandapósturinn, 21. árg., bls. 107-118; Minning: Ólöf Gestsdóttir (1997, 9. október). Morgunblaðið, 85. árg., 229. tbl., bls. 38.
3
Óli E. Björnsson (1990). Hólmavíkurbók, bls. 162-163. [Hólmavík:] Hreppsnefnd Hólmavíkurhrepps; Björn H. Björnsson (2025, 21. nóvember). Munnleg heimild; Björn H. Björnsson (2012, 1. júní). Um húsagang við Húnaflóa, bls. 36. Strandapósturinn, 44. árg., bls. 31-36
4
Gamlar Strandamyndir. Sótt 28. nóvember 2025 af https://www.facebook.com/groups/1737347376485982/permalink/2941760919377949/.
5
Óli E. Björnsson (1990), bls. 163.

Deila færslu

Höfundur: Guðlaug Vilbogadóttir.
Síðast uppfært 1. desember, 2025