Hús Hans Baagöe, Hafnarstræti, Reykjavík

Árið 1834 lét athafna- og stórkaupmaðurinn P. C. Knudtzon (1789-1864) reisa geymsluhús á austurhluta þeirrar lóðar þar sem nú (2024) er Austurstræti 12. Af hrekk sínum byggði hann húsið fyrir framan glugga húss sem keppinautur hans, Hans Baagöe (1775-1852) kaupmaður, hafði byggt á Austurvelli nokkru áður, svo af tók fyrir alla sól. Baagöe hafði ekki annað ráð en rífa húsið og byggja það upp aftur austur í Hafnarstræti. Eftir það var hús Knudtzons nefnt Drillenborg.¹Klemens Jónsson (1929). Saga Reykjavíkur. Síðara bindi, bls. 52-53. Reykjavík: Steindór Gunnarsson; Jón Helgason (1916). Þegar Reykjavík var fjórtán ára. Brot úr sögu Reykjavíkur, bls. 32. Reykjavík: Prentsmiðjan Gutenberg; Gils Guðmundsson (1944, 1. mars). Geir Zoëga. Ævisaga. Akranes, 3. árg., 3. tbl., bls. 31-32. Síðar varð Drillenborg annað af Frönsku húsunum svo nefndu, sem lesa má um hér: Frönsku húsin, Reykjavík – Húsaflutningar.

Hans Baagöe byggði hús sitt aftur upp austur í Hafnarstræti, þar sem hann vonaðist til að fá frið fyrir Knudtzon.²Jón Helgason (1916), bls. 32.

Hans Baagöe hafði um fjölda ára verið faktor á Húsavik og var orðlagður sæmdarmaður. Er hans minst i Fjölni (I. árg.) sem þess útlendings, er bezt hafi unað hag sínum á Íslandi, telji sig hálforðinn íslending eftir um 30 ára dvöl hér. Er hann sérstaklega lofaður fyrir trjáplöntunar- og garðyrkjutilraunir sínar þar nyrðra. Kona hans var Solveig Jónsdóttir, ættuð úr Skagafirði, merkiskona, og dóttir þeirra Jakobína, kona Jóns landlæknis Hjaltalíns.³Jón Helgason (1916), bls. 32.

Sú sem þetta skrifar veit ekki hver urðu afdrif húss Baagöe.

Höfundur: Guðlaug Vilbogadóttir.
Síðast uppfært 13. janúar, 2026

Heimildaskrá

• 1
  Klemens Jónsson (1929). Saga Reykjavíkur. Síðara bindi, bls. 52-53. Reykjavík: Steindór Gunnarsson; Jón Helgason (1916). Þegar Reykjavík var fjórtán ára. Brot úr sögu Reykjavíkur, bls. 32. Reykjavík: Prentsmiðjan Gutenberg; Gils Guðmundsson (1944, 1. mars). Geir Zoëga. Ævisaga. Akranes, 3. árg., 3. tbl., bls. 31-32.
• 2
  Jón Helgason (1916), bls. 32.
• 3
  Jón Helgason (1916), bls. 32.