Þinghúsið, Suðureyri, Súgandafirði

Árið 1892 byggði Suðureyrarhreppur Þinghús úr timbri á Suðureyrarmölum í Súgandafirði. Húsið stóð rétt við suðausturgafl hússins sem nú (2025) er Skólagata 6. Húsið var 3,8 x 3,1 m að grunnfleti og vegghæð einungis 1,88 m. Innandyra var 6 álna borð og bekkir. Þakið var tjargað. Einn sex rúðu gluggi var á húsinu. Smiðurinn sem reisti húsið var Magnús Jónsson frá Skálavík í Hólshreppi, en 10 aðrir lögðu hönd að verki í lengri eða skemmri tíma og fengu greitt fyrir. Árið 1903 eða 1904 var keyptur ofn í húsið og byggt við það bíslag.

Hreppsnefnd Suðureyrarhrepps fundaði í húsinu og einnig hafði sýslumaður þar aðsetur þegar hann innheimti skatta af Súgfirðingum. Einnig var húsið leigt út á milli funda, m.a. til Ásgeirsverslunar.

Þegar barnaskóli var byggður á Suðureyri árið 1908 fékk hreppsnefndin aðstöðu þar og var Þinghúsið þá selt Guðnýju Sigríði Magnúsdóttur (1870-1915) til íbúðar.¹Friðgeir Torfi Ásgeirsson (2011, maí). Byggðakönnun á Suðureyrarmölum, ekkert bls.tal. Í gagnasafni Húsafriðunarnefndar; Kjartan Ólafsson (ódags.). Suðureyrarhreppur. Sótt 17. júlí 2020 af https://www.safnis.is/upload/files/105%20Sudureyrarhreppur.pdf; Kjartan Ólafsson (ódags.). Keflavík. Sótt 17. júlí 2020 af https://www.safnis.is/upload/files/118%20%20Keflavik.pdf. Guðný var „… hraustmenni mikið og sjósóknarkona með afbrigðum.“²Kjartan Ólafsson (ódags.). Keflavík, bls. 1. Hún stundaði sjósókn bæði vetur, vor og sumar í fjölda ára af miklum dugnaði en þótti lítt kunna til kvennaverka. Hún andaðist úr lungnabólgu 28. apríl 1915. Var hús hennar þá boðið upp og var keypt af Ásgeirsverslun.

Þegar til stóð að Ásgeirsverslun byggði steinsteypta frystigeymslu á lóðinni (sem frá upphafi var nefnt Svartholið, því húsið var gluggalaust) varð að flytja litla húsið. Það var þó ekki flutt langt, því síðustu árin stóð það neðan við við Skólagötu 6. Síðasti eigandi gamla þinghússins var Guðbjörn Björnsson. Þann 28. janúar 1924 gerði hið mesta fárviðri í Súgandafirði og fjöldi húsa fuku eða skemmdust mikið. Meðal annars fauk þakið af mestu leyti af litla húsinu hans Guðbjörns, sem hugsanlega hefur valdið því að húsið var rifið árið eftir.³Friðgeir Torfi Ásgeirsson (2011, maí). Byggðakönnun á Suðureyrarmölum, ekkert bls.tal; Kjartan Ólafsson (2019, 20. febrúar). Suðureyri. Sótt 17. júlí 2020 af https://sogurogsagnir.is/sagnabrunnur/sudureyri/; Kjartan Ólafsson (ódags.). Suðureyrarhreppur; Kjartan Ólafsson (ódags.). Keflavík; Stórviðri (1924, 12. febrúar) Vesturland, 1. árg., 31. tbl., bls. 3.

Leitarorð: Súgandafjörður

Höfundur: Guðlaug Vilbogadóttir.
Síðast uppfært 8. október, 2025

Heimildaskrá

• 1
  Friðgeir Torfi Ásgeirsson (2011, maí). Byggðakönnun á Suðureyrarmölum, ekkert bls.tal. Í gagnasafni Húsafriðunarnefndar; Kjartan Ólafsson (ódags.). Suðureyrarhreppur. Sótt 17. júlí 2020 af https://www.safnis.is/upload/files/105%20Sudureyrarhreppur.pdf; Kjartan Ólafsson (ódags.). Keflavík. Sótt 17. júlí 2020 af https://www.safnis.is/upload/files/118%20%20Keflavik.pdf.
• 2
  Kjartan Ólafsson (ódags.). Keflavík, bls. 1.
• 3
  Friðgeir Torfi Ásgeirsson (2011, maí). Byggðakönnun á Suðureyrarmölum, ekkert bls.tal; Kjartan Ólafsson (2019, 20. febrúar). Suðureyri. Sótt 17. júlí 2020 af https://sogurogsagnir.is/sagnabrunnur/sudureyri/; Kjartan Ólafsson (ódags.). Suðureyrarhreppur; Kjartan Ólafsson (ódags.). Keflavík; Stórviðri (1924, 12. febrúar) Vesturland, 1. árg., 31. tbl., bls. 3.